เรื่อง/ภาพ น้ำเย็น
“กรุงโซล เกาหลีใต้” ที่ฉันมาเยือนเป็นครั้งที่สองในรอบ 12 ปี ยังคงเป็นเมืองที่มีชีวิตชีวา ซึ่งในความมีชีวิตชีวาที่ฉันเห็นนั้น ไม่ใช่ความคึกคักของผู้คนที่คลาคล่ำหรือความเจริญเติบโตของเมืองที่ล้ำสมัย แต่คือ ความเป็นอยู่ของเมืองที่มีประสิทธิภาพ "Efficient City" ที่วางโครงข่ายการเดินทางประหยัดพลังงาน มีผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อมต่ำ ด้วย 4 รูปแบบการเคลื่อนที่เชื่อมโยงด้วยรถไฟใต้ดิน + รถเมล์ + การเดิน + จักรยาน ที่เป็นหัวใจแห่งการเดินทางของพลเมือง
แม้ในกรุงโซลจะมีการใช้รถยนต์ส่วนตัวในปริมาณมากและเกิดปัญหารถติด แต่โครงข่ายระบบขนส่งสาธารณะกลับมีประสิทธิภาพสูง ให้บริการครอบคลุมทั้งรถไฟใต้ดิน (Seoul Subway) รถไฟความเร็วสูง KTX (Korea Train Express) เชื่อมต่อเมืองใหญ่ทั่วประเทศ รวมถึงรถโดยสารประจำทาง (รถเมล์) เป็นโครงข่ายที่มีความทันสมัย สะอาด ใช้งานสะดวก และเข้าถึงได้ง่าย ทำให้ชาวเกาหลีจำนวนมากเลือกใช้เป็นรูปแบบการเดินทางหลัก
ไม่ว่าการจราจรบนท้องถนนจะคับคั่ง หรือประชากรหนาแน่นแค่ไหน ระบบขนส่งสาธารณะในกรุงโซลก็ยังทำงานได้อย่างราบรื่น กล่าวได้ว่า ถนนในกรุงโซลเป็นถนนที่มีประสิทธิภาพ (Effective Road) ซึ่งถูกเชื่อมโยงด้วยขนส่งสาธารณะที่มีประสิทธิภาพ ทางจักรยานที่มีมาตรฐาน ทางเท้าที่ปลอดภัยเข้าไว้ด้วยกัน เพราะการสัญจรที่สะดวกสบาย มีแนวโน้มที่จะทำให้เกิดแรงจูงใจในการลดปริมาณการใช้รถยนต์ส่วนตัวลงได้มากในอนาคต
ด้วยการออกแบบผังเมืองและโครงสร้างพื้นฐานของเมืองที่ถูกวางไว้อย่างเป็นระบบ สวยงาม และมีมาตรฐานความปลอดภัยสูงเพื่อรองรับการเดินทางขนส่งสาธารณะ การเดินและการปั่นจักรยาน แม้การปั่นจักรยานในชีวิตประจำวันของชาวเกาหลีจะมีไม่มากนัก ด้วยเพราะ 70 - 80% ของประชากรเน้นการสัญจรด้วยรถไฟใต้ดิน ซึ่งจักรยานเป็นหนึ่งทางเลือกในการเดินทางเชื่อมโยงจากสถานีรถไฟใต้ดินไปอีกจุดหมายปลายทางหนึ่งในระยะที่ไม่ไกลนัก
การวางโครงสร้างพื้นฐานเมืองที่สมบูรณ์ (Complete Infrastructure) ของเกาหลีใต้เพื่อรองรับการเดินทางที่หลากหลายและเชื่อมโยงกันอย่างเป็นระบบ ทั้งทางเท้า ทางจักรยานและขนส่งสาธารณะ เป็นความชัดเจนเรื่องความเท่าเทียม (Equality) ในการใช้ถนน ซึ่งเป็นหนึ่งในหัวใจสำคัญของการพัฒนาเมือง ที่ต้องให้ความสำคัญกับผู้ใช้ถนนทุกกลุ่มอย่างเท่าเทียมกัน ไม่ใช่เพียงแค่ผู้ขับรถยนต์ แต่รวมถึงคนเดินเท้า คนปั่นจักรยาน ผู้พิการ โดยมุ่งเน้นการออกแบบและจัดการระบบถนนที่คำนึงถึงความปลอดภัย ความสะดวก และการเข้าถึงสำหรับทุกคน
การวางระบบคมนาคมและผังเมืองของกรุงโซล เกาหลีใต้ สะท้อนให้เห็นว่า “เมือง” ต้องเป็นที่อยู่อาศัย มีคุณภาพชีวิตที่ดี และน่าอยู่ ไม่ใช่เพียงให้น้ำหนักการเป็นศูนย์กลางทางเศรษฐกิจเท่านั้น แต่ให้ความสำคัญต่อการเดินทางที่เชื่อมโยง การเข้าถึงพื้นที่สาธารณะ สภาพแวดล้อม และระบบสาธารณูปโภค ที่เอื้อประโยชน์และสะดวกสบายต่อทุกชีวิตในเมืองอย่างแท้จริง
ขอบคุณ ท่าอากาศยานเชียงใหม่ (ทชม.) บริษัท ท่าอากาศยานไทย จำกัด (มหาชน) โครงการศึกษาดูงานเส้นทางการบิน ณ สาธารณรัฐเกาหลีใต้ ระหว่างวันที่ 12 – 16 สิงหาคม 2568